Najstarszy z polskich parków krajobrazowych. Teren ukształtowany przez lodowiec. Na terenie Suwalskiego Parku Krajobrazowego leży najgłębsze polskie jezioro - Hańcza.
Kanał Augustowski - Budowany w latach 1823-1839 wg. projektu Ignacego Prądzyńskiego pod kierunkiem Jana Chrzciciela de Grandville Malletskiego. Został zbudowany jako okrężna droga do Bałtyku, w związku z wprowadzonymi zawyżonymi cłami pruskimi. Kanał połączył dorzecze Wisły z Niemnem. Zaliczony jest do zabytków w skali światowej, stanowi pomnik polskiej inżynierii wojskowej. Ogólna długość wynosi 102 km, gdzie 80 km leży w Polsce. Na kanale jest 18 śluz, które utrzymują różnicę poziomu wód, gdzie górna granica wynosi 15m. między Kanałem Czarnobrodzkim a Biebrzą i 39,22m między Niemnem. Na terenie Polski znajduje się 14 śluz, z których dziewięć zachowało swój bliski początkowy stan. W obrębie miasta Augustów są śluzy: Augustów, Przewięź, Swoboda oraz współtowarzyszący Kanał Bystry z jazem. Kanał prowadzi przez piękne tereny serca Puszczy augustowskiej i liczne jeziora. W sezonie licznie odbywają się spływy kajakowe i żegluga statkiem.
Licząc od Biebrzy w kierunku Niemna występują śluzy (położenie śluz w km. Kanału Augustowskiego) :
śluza Dębowo (0,35 km) - początkowa śluza na Kanale Augustowskim, zbudowana w latach 1826-1827r. Nad śluzą znajduje się most drogowy. Śluza jednokomorowa, regulująca poziom wody na wysokości 340 cm. W skład zespołu śluzy wchodzą dom zbudowany na początku XX wieku oraz budynki gospodarcze. Trasa kanału przebiega przez skanalizowany odcinek rzeki Netty.
śluza Sosnowo ( 13,20 km) - zbudowana w latach 1825-1826, obecny stan z 1948 roku, gdyż wcześniejsza została zniszona. Jest to śluza jednokomorowa, betonowa, która reguluje wody na poziomie 290 cm. Niedaleko śluzy jest betonowy upust, który reguluje wody ze stanowiska sosnowo-Borki do rzeki Netty.
śluza Borki (19,25 km) - śluza zbudowana pod kierunkiem Wojciecha Karczakowskiego, odbudowana po wojnie w 1948 roku. Jest to konstrukcja jedno- komorowa metalowa z mostem drogowym.
śluza Białobrzegi (27,10 km) - śluza o konstrukcji stalowo-betonowej, obecny stan odbudowany po zniszczeniach wojennych pochodzi z 1946 roku. Różnica poziomu wód wynosi 2,08 m.
śluza Augustów ( 32,50 km) - pierwsza śluza zbudowana była w 1825-1826 roku przez inżyniera Konstantego Jodko i porucznika Randau. W czasie wojny śluzę wysadzili Niemcy, po czym odbudowano ją w 1947-1948 roku. Obok śluzy znajduje się budynek z 1823 roku. Różnica poziomu wód w tym miejscu wynosi 2,44 m. Śluza w pobliżu mostu drogowego Augustów – Suwałki i portu żeglugi augustowskiej.
śluza Przewięź (43,50 km) - śluza z lat 1826-1827 budowana pod kierunkiem Augusta Szultza. Jest to śluza która zachowała swój pierwotny układ, w latach 1933-1995 została gruntownie odremontowana. Różnica poziomu wód wynosi 0,85 m. Łączy jezioro Białe ze Studzienicznym.
śluza Swoboda (47,40 km) - śluza o konstrukcji metalowej, budowana pod kierunkiem inżynierów Jana Pawła Lelewela i Joachima Lelewela. Zbudowana w latach 1826-1827. Do kanału wpływa mała rzeka, na której zbudowano jaz zastawkowy. Od śluzy Swoboda do następnego Gorczyca prowadzi sztuczny Kanał Czarnobrodzki o długości 8 km. Na tym odcinku wpada rzeka Sucha Rzeczka ( Serwianka) łącząca wody jeziora Serwy z Kanałem Augustowskim.
śluza Gorczyca (57,00 km) - zbudowana w 1828 roku, jednokomorowa pod kierunkiem Jerzego Arnolda, znajduję na Kanale Orlewo. Odbudowa śluzy była po wojnie w 1947 i kapitalnym remoncie po 2003 roku. Nad śluzą biegnie most drogowy. W pobliżu jest jezioro staw Gorczyski, które połączone jest przekopem z kanałem.
śluza Paniewo (60,90 km) - śluza dwukomorowa zbudowana z 1826-1828 roku pod kierunkiem inżyniera Michała Horaina. Odremontowana w latach 1974-1979 roku. Śluza reguluje spiętrzenie wód na poziomie 6,65 m. Śluza łączy jezioro Paniewo z jeziorem Krzywym. Konstrukcja żelbetonowa, wyłożona czerwoną cegłą.
śluza Perkuć (63,00 km) - śluza na rzecze Pirkuć z lat 1827-1828 roku, różnica wód ma 2,38m. nazwa śluzy pochodzi od nazwiska Pierkucia, który wydobywał rudę dla kamedułów na Wigrach.
Nieopodal na wzgórzu rozciąga się piękny widok na jezioro Kruglak i Mikaszewo.
śluza Mikaszówka (69,10 km) - zbudowana w 1828 roku przez inżyniera Korczakowskiego o czym informuje wmurowana tablica na kanale. Jest to śluza jednokomorowa łącząca rzeczkę Mikaszówka z rozlewiskiem Sosnówek, różnica wód w tym miejscu wynosi 2,7 m.
śluza Sosnówek (70,30 km) - zbudowana w roku 1828 przez porucznika inżyniera Konstantego Jodko. Nad śluzą znajduje się niewielki mostek, różnica wód wynosi 2,14 m. W odległości około 300m od śluzy znajduje się połączenie rzeki Czarnej Hańczy z Kanałem Augustowskiem.
śluza Tartak (74,40 km) - jednokomorowa śluza zbudowana w 1837-1838 roku przez inż. J.Szeffera, położona na rzecze Czarne Hańcza. Obok śluzy znajduje się XIX budynek nadzoru wód tego odcinka. Nazwa pochodzi od stojącego w tamtych czasach tartaku, po której dziś nie pozostał ślad. O podjęciu budowy na tym odcinku zadecydowało zalewanie okolicznych pól gdyż, ogromna różnica wód między śluzami Sosnowo i Kudrynki sprawiło, że te dwie śluzy nie poradziłyby sobie.
śluza Kudrynki (77,40 km) - zbudowana w latach 1828-1829 r. przez por. Edwarda Tadeusza Bielińskiego i por. Michała Horaina. Odremontowana w 2007 roku, Jest obiektem jednokomorowym o różnicy poziomu wód około 2,17m. Obok znajduje się jaz murowany.
śluza Kurzyniec (81,75 km) – śluza na granicy polsko-białoruskiej, utworzono wodną granicę w 2009 rok, po kapitalnym remoncie. Dzięki temu posiadając wizę na Białoruś można przekroczyć w tym miejscu granicę drogą wodną i dopłynąć do Niemna. Nazwa Kurzyniec pochodzi od białoruskiej miejscowości, którą zniszczono podczas wojny i po miejscowości nie pozostał ślad. Po stronie Polskiej śluza położona jest w pobliżu miejscowości Rudawka (gmina Płaska).
śluza Wołkuszek (85,00 km) - budowana w 1829 r, przez inżyniera Korczakowskiego, położona na terenie Białorusi, gdzie w 2005-2006 roku została odremontowana. Jest to śluza jednokomorowa, z pobliskim jazem Wołuszek.
śluza Dąbrówka (91,50 km) - drewniana śluza została zbudowana w 1829 roku przez Jerzego Arnolda, położona na Białorusi. Obok śluzy znajduje się jaz Dąbrówka, spadek wody wynosi 3,04 m. Śluzę jak i jaz odremontowano w 2005-2006 roku i teraz bez problemu można przepłynąć przez ten odcinek. Niedaleko znajduję się jaz Czortek, z którego Czarna Hańcza wraca do naturalnego koryta i płynie do Niemna.
śluza Niemnowo (101,20 km) - ostatnia śluza Kanału Augustowskiego, pierwotnie była to śluza trzykomorowa, nieczynna po zniszczeniach wojennych od 1939 roku. Gruntowny remont przeprowadzono w latach 2005-2006, gdzie dobudowano jeszcze czwartą komorę, do połączenia Kanału Augustowskiego z Niemnem przy niskim stanie wód. Dalej od śluzy znajduje się jaz upustowy Kurkul, odprowadzający nadmiar wód ze stanowiska Dąbrówka.
Kanał Augustowski obejmuje rzeki i jeziora: rzeka Biebrza, rzeka Netta, jezioro Sajno, jezioro Necko (z wpadającą rzekami: Zelwionka, Rospuda), jezioro Studzieniczne, sąsiadujące jezioro Serwy, jezioro Orlewo, jezioro Paniewo, jezioro Krzywe, jezioro Mikaszewo, rzekę Czarna Hańcza, rzekę Pieczówkę, poza granicami uchodzącą rzekę Wolkaszówka, i dalej Czarną Hańczą do Niemna. Droga Kanału Augustowskiego po stronie Polskiej przebiega przez miejscowości: Białobrzegi, Augustów, Przewięź, Studzieniczna, Płaska, Mikaszówka, Rygol, Rudawka oraz letniskowe miejscowości przy pobliskim jeziorze Serwy: Serwy, Sucha Rzeczka i Mołowiste.
Kanał Augustowski jest najbardziej cennym szlakiem wodnym na Suwalszczyźnie w części Ziemi Augustowskiej. Jest to najatrakcyjniejszy szlak wodny, wykorzystywany do turystyki kajakowej oraz rejsów statków. W 2009 rok Kanał Augustowski- Szlak Papieski otrzymał certyfikat Polskiej Organizacji Turystycznej za "Najlepszy Produkt Turystyczny". Obecnie trwają prace o wpisaniu kanału na listę UNESCO.